Hamur’u Tanıyalım: Aladağlar’ın Eteğinde Murat Vadisi ve Tarihî Kümbet

Hamur’u Tanıyalım: Aladağlar’ın Eteğinde Murat Vadisi ve Tarihî Kümbet

Hamur, Ağrı’nın güneyinde, Aladağlar silsilesinin eteklerinde ve Murat Vadisi üzerinde kurulu bir ilçe. Bu yazıda Hamur’u; tarihi, tarihî yapıları ve yayla yaşamıyla tanıyoruz.

Öne Çıkanlar

  • Murat Vadisi
  • Aladağlar
  • Sürmeli Mahmut Paşa Kümbeti
  • Havaran Kalesi

Konum ve Coğrafya

Hamur, Ağrı il merkezine çok yakın konumda, Aladağlar’ın etekleriyle Murat Vadisi arasında yer alıyor. İlçe arazisinin büyük bölümü dağlık; tipik kara iklimi hâkim ve kışlar sert geçiyor. Yazın gür otlaklarla kaplanan yaylalar hayvancılığın merkezi; ilin önemli yaylalarından Aladağlar ilçe sınırlarında.

Tarihten Günümüze

Hamur Kaymakamlığı’na göre ilçenin bilinen tarihi M.Ö. 14. yüzyıla uzanıyor; eski adı Havaran. Bölge farklı dönemlerde değişik devletlerin egemenliğine girdi ve Yukarı Murat bölgesinin sağlam kalelerinden biri olarak anıldı. 1578’de Osmanlı topraklarına katılan Hamur, önce Van eyaletine, sonra Erzurum vilayetinin Doğubayazıt sancağına bağlı bir nahiye oldu. 1915’te işgal edilen bölge 14 Nisan 1918’de kurtarıldı. Beyazıt vilayetine bağlı bir nahiye olan Hamur, 1927’de Ağrı’ya bağlandı ve 1 Nisan 1958’de ilçe statüsü kazandı.

Kültür ve Turizm

Selçuklu mimarisi özellikleri taşıyan Sürmeli Mahmut Paşa Kümbeti, ilçenin ayakta kalabilen en önemli tarihî eseri ve türünün ender örneklerinden. Karlıca köyündeki Şoşik ve Karlıca kaleleri, Beklemez köyündeki Urartu dönemine ait yeraltı evleri ve mezarlar, Süleyman Kümbette köyündeki kümbet kalıntıları ve ilçe merkezinin kuzeyindeki Havaran Kalesi kalıntıları da görülecek yerler arasında. Yoğunhisar Mesire Alanı ile Murat Nehri, Mandalık ve Tatlısu çayları kıyıları yazın piknik için tercih ediliyor.

Yaşam ve Ekonomi

Geçim büyük ölçüde geleneksel tarım ve hayvancılığa dayanıyor; ilçe son yıllarda yaylalarıyla arıcılıkta önemli bir merkez hâline geldi. Halk eğitimi kurslarında ipek ve yün halı dokumacılığı yapılıyor. Keledoş, ayran aşı, keşkek, bişi, kete ve otlu peynir yöresel lezzetler arasında; çevredeki derelerin alabalığı da biliniyor.

Kurum Haberleri Hamur Rehberi üzerinden ilçenin kaymakamlık, belediye, kamu kurumları, mahalleleri ve resmî hizmet bağlantılarına tek noktadan ulaşabilirsiniz: Hamur sayfasına gidin.

Kaynaklar: Hamur Kaymakamlığı, Ağrı Valiliği ilçe tanıtımı ve Hamur İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü. Metin Kurum Haberleri tarafından resmî kaynaklar esas alınarak yeniden yazılmıştır; kart görselindeki dağ ve doğa grafikleri temsilîdir.